Các thành phố có khí hậu cận Bắc Cực khắc nghiệt
Khí hậu cận Bắc Cực khắc nghiệt, được phân loại là Dfd theo hệ thống Köppen, là một trong những kiểu khí hậu khắc nghiệt nhất trên Trái Đất. Nó hầu như chỉ xuất hiện ở nội địa Siberia, Nga, nơi khối lục địa cho phép nhiệt độ mùa đông giảm xuống đến mức lạnh thấu xương. Khí hậu này được xác định bởi mùa đông lạnh giá tàn khốc, với nhiệt độ trung bình tháng lạnh nhất xuống dưới -38°C, và mùa hè ngắn, mát mẻ, chỉ đủ làm tan băng vĩnh cửu sâu. Lượng mưa thưa thớt trong năm, chủ yếu dưới dạng tuyết vào mùa đông, nhưng không có mùa khô rõ rệt. Vùng cận Bắc Cực khắc nghiệt là vùng đất của những thái cực: từ cái lạnh huyền thoại của Oymyakon đến sự nghịch nhiệt của Verkhoyansk, cuộc sống ở đây đã thích nghi với những điều kiện khắc nghiệt, không khoan nhượng.
Về khí hậu Extreme Subarctic
Theo phân loại Köppen, khí hậu cận Bắc Cực khắc nghiệt mang mã Dfd. Chữ D đại diện cho khí hậu lục địa lạnh, nơi tháng ấm nhất có nhiệt độ trung bình ít nhất 10°C nhưng tháng lạnh nhất dưới -3°C. Chữ f chỉ không có mùa khô – lượng mưa phân bố tương đối đồng đều trong năm, dù tổng lượng thấp. Chữ d (khác với Dfc) cho thấy mùa đông cực kỳ khắc nghiệt: nhiệt độ trung bình tháng lạnh nhất dưới -38°C. Ngưỡng này là điểm phân biệt Dfd với các khí hậu cận Bắc Cực khác và khiến nó trở thành kiểu lạnh nhất hành tinh.
Theo mùa, vùng cận Bắc Cực khắc nghiệt trải qua những biến động đáng kinh ngạc. Mùa đông kéo dài bảy đến tám tháng, với lớp tuyết phủ dai dẳng và nhiệt độ có thể xuống dưới -50°C ở những nơi lạnh nhất. Nhiệt độ trung bình tháng Giêng ở Verkhoyansk dao động quanh -45°C, trong khi Oymyakon có nhiệt độ trung bình tháng Giêng gần -46°C. Mùa hè ngắn và mát mẻ, chỉ kéo dài từ tháng 6 đến tháng 8, với nhiệt độ cao nhất vào tháng 7 thường đạt 15–20°C. Sương giá có thể xảy ra bất kỳ đêm nào. Lượng mưa ít ỏi: tổng lượng hàng năm từ 150 đến 250 mm, với lượng mưa nhiều hơn một chút vào mùa hè do tuyết tan và xoáy thuận yếu mang đến những cơn mưa rào thưa thớt. Lớp tuyết phủ mỏng nhưng dai dẳng từ tháng 10 đến tháng 4.
Du khách đến vùng cận Bắc Cực khắc nghiệt phải chuẩn bị cho cái lạnh. Thời điểm tốt nhất để ghé thăm là mùa hè (tháng 6–8), khi nhiệt độ đạt mức tương đối ôn hòa 15–20°C và ngày rất dài (lên đến 20 giờ ánh sáng ban ngày). Hãy mang theo quần áo nhiều lớp: đồ lót giữ nhiệt, áo lông cừu, áo khoác ngoài chống gió, và giày chống nước chắc chắn cho mùa tan băng mùa xuân. Vào mùa đông, có thể đến thăm nhưng cần trang bị chuyên dụng cho thời tiết cực lạnh, chịu được -50°C hoặc thấp hơn – bộ đồ liền chống lạnh, giày cách nhiệt và khẩu trang là bắt buộc. Du lịch mùa đông hiếm nhưng mang đến trải nghiệm độc đáo khi chứng kiến những nơi có người ở lạnh nhất thế giới và vẻ đẹp kỳ lạ của bụi kim cương và sương mù băng giá.
Các thành phố đáng chú ý có khí hậu Dfd bao gồm Verkhoyansk và Oymyakon ở Cộng hòa Sakha, Nga. Verkhoyansk giữ kỷ lục về biên độ nhiệt lớn nhất Trái Đất (hơn 100°C) và là một trong số ít nơi xác nhận có khí hậu Dfd. Oymyakon, thường được gọi là khu định cư lạnh nhất có người ở, có nhiệt độ trung bình tháng Giêng là -46°C và ghi nhận mức thấp kỷ lục -67,7°C vào năm 1933. Cả hai thị trấn đều có vi khí hậu hơi khác: Verkhoyansk nằm trong thung lũng giữ không khí lạnh, trong khi Oymyakon nằm trong lòng chảo có nghịch nhiệt mạnh hơn. Bên ngoài nước Nga, một số địa điểm ở độ cao lớn hoặc cực bắc Canada và Alaska tiến gần đến điều kiện Dfd nhưng hiếm khi đạt ngưỡng nhiệt độ tháng Giêng -38°C. Vùng cận Bắc Cực khắc nghiệt vẫn là vùng biên giới cho những người đam mê khí hậu và những ai bị thu hút bởi môi trường khắc nghiệt nhất hành tinh.
Câu hỏi thường gặp
Điều gì xác định khí hậu cận Bắc Cực khắc nghiệt (Dfd)?
Khí hậu Dfd là một phân loại phụ của khí hậu cận Bắc Cực lục địa, nơi tháng lạnh nhất có nhiệt độ trung bình dưới -38°C. Không có mùa khô, và tháng ấm nhất có nhiệt độ trung bình ít nhất 10°C. Điều này khiến nó trở thành kiểu khí hậu Köppen lạnh nhất trong các khu vực có người ở thường xuyên.
Khí hậu cận Bắc Cực khắc nghiệt xuất hiện ở đâu?
Nó hầu như chỉ xuất hiện ở đông bắc Siberia, Nga, đặc biệt là Cộng hòa Sakha. Verkhoyansk và Oymyakon là những địa điểm Dfd nổi tiếng nhất. Một số vùng biệt lập có thể tồn tại ở Bắc Cực Canada hoặc Alaska, nhưng hiếm khi đáp ứng ngưỡng nhiệt độ tháng Giêng khắt khe.
Sự khác biệt giữa Dfc và Dfd là gì?
Cả hai đều là khí hậu cận Bắc Cực, nhưng Dfc có tháng lạnh nhất từ -38°C đến -3°C, trong khi Dfd có tháng lạnh nhất dưới -38°C. Do đó, Dfd lạnh hơn đáng kể. Dfc phổ biến rộng rãi hơn (ví dụ: phần lớn Canada và Siberia), trong khi Dfd chỉ giới hạn ở những điểm cực đoan nhất.
Thời điểm tốt nhất để đến thăm vùng khí hậu Dfd là khi nào?
Mùa hè ngắn ngủi (tháng 6–8) là mùa thoải mái duy nhất, với nhiệt độ lên tới 15–20°C và ánh sáng ban ngày dài. Có thể đến thăm vào mùa đông nhưng cần trang bị chống lạnh cực hạn và chuẩn bị kỹ lưỡng; mùa hè mang đến cơ hội trải nghiệm thiên nhiên và văn hóa của vùng mà không có cái lạnh nguy hiểm đến tính mạng.
Nhiệt độ trung bình ở Oymyakon là bao nhiêu?
Oymyakon có nhiệt độ trung bình tháng Giêng khoảng -46°C và tháng Bảy là 15°C. Mức thấp kỷ lục đã xuống dưới -65°C. Lượng mưa thấp, khoảng 200 mm mỗi năm, chủ yếu rơi vào mùa hè.
Có thể sống trong khí hậu cận Bắc Cực khắc nghiệt quanh năm không?
Có, người bản địa và người Nga định cư đã sống ở những nơi như Oymyakon qua nhiều thế hệ. Cuộc sống đầy thách thức, đòi hỏi nhà cửa có hệ thống sưởi, quần áo chuyên dụng và các thích nghi như chăn nuôi tuần lộc và đánh cá. Cơ sở hạ tầng hiện đại (ga-ra có sưởi, cửa sổ hai lớp) giúp tồn tại khả thi.